Sözleşmeye tahkimi ‘yapay zeka’ ekleyecek

Selenay YAĞCI

İstanbul Tahkim Merkezi’nin (ISTAC) yeni projesiyle iş sözleşmelerine tahkim şartını, yapay zekâ ekleyecek. ISTAC, pandemi sürecini fırsat olarak değerlendirip, dijitalleşmeye ve otomasyona hız verdi. Ticari uyuşmazlıklarda mahkemeye gitmeden çözüm sağlayan ISTAC, yapay zekâ ile iş sözleşmelerine tahkim maddesini eklemeyi kolaylaştırmayı ve yaygınlaştırmayı amaçlıyor.

ISTAC Kurucu Başkanı Prof. Dr. Ziya Akıncı, tebligatlar başta olmak üzere bütün işlemleri otomasyona geçirmeye başladıklarını ve bunun hız ve maliyet tasarrufu olarak geri döneceğini ifade etti. Akıncı, uyuşmazlık olduktan sonra tarafların uyuşmazlığın çözümü konusunda da anlaşamadığını ifade ederek, ticari uyuşmazlıkların tahkimde çözülmesinin en önemli şartının iş sözleşmelerine tahkim maddesinin eklenmesi olduğunu hatırlattı. Akıncı, bu sebeple tarafların en başında daha iş sözleşmesi yaparken, o sözleşmeye en uygun tahkim maddesini otomatik olarak eklemesi için yapay zekâ uygulaması geliştirdiklerini kaydetti. Akıncı, uygulamayı şöyle anlattı: “İstanbul Tahkim Merkezi kurulduktan sonra avantajlarının bilinmesi açısından çok mesafe alındı. İş dünyasının ve avukatların tahkime çok ihtiyacı var. Tahkim çok fırsatlar sunuyor. Tahkim Merkezi, iş dünyasına uyuşmazlıkların kısa sürede çözümü hususunda bir servis veriyor. Ancak uyuşmazlığın mahkeme yerine tahkimde hakemler tarafından çözümlenmesi için iş sözleşmesine ‘Bu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklar İstanbul Tahkim Merkezi’nde tahkim yoluyla çözülecek’ gibi bir madde eklenmesi gerekiyor. Biz şimdi internet sitemize bir araç geliştirdik. Burada yapay zekâyı kullanıyoruz. Taraflar buradan otomatik olarak tahkim maddesini ekleyebilecek. Yapay zekâ, taraflara sorular soruyor, bunun ışığında o sözleşmeye en doğru tahkim şartı maddesini ekleyebilecek. Bunun gibi birçok yeniliği getiriyoruz. Dosyanın takibinde ve kararlarla ilgili olarak da yapay zekâyı kullanacağız. Bir kararı yayınlamak için yapay zekâdan yardım alacağız. Yapay zeka, tarafları ya da davada gizli kalması gereken yerleri nötr hale getirerek, kararın ‘uygulamacıya’ yardımcı olabilmesinin önünü açacak. İstanbul Tahkim Merkezi’nin misyonlarından biri de Türkiye’de tahkimi geliştirmek, bugüne kadar yapılmamış pek çok şeyi yapmak.”

ISTAC’ın iş dünyasına tahkimi tanıtmak için seminer ve konferanslar yaptığını ifade eden Akıncı, pandemide konferansları hemen online ortama taşıdıklarını, daha verimli ve daha çok konferans yapabildiklerini belirtti. Arabuluculuk ile tahkimi birleştirdikleri ‘Med-Arb Projesi’nin de ilgi gördüğünü söyledi.

Tahkimin iş barışını da sağladığını vurgulayan Akıncı, “Nerdeyse 8 yıl süren ticari davalar artık sözünü tutmayan tarafın avantajlı olduğu bir dünyaya getirdi. İş akdini yerini getirmeyen ‘git mahkemeye ver’ diyor, mahkemelerde hakkını aramak çok uzun sürüyor, haklı taraf dezavantajlı oluyor. Oysa tahkimde sözleşmenin konusunun uzmanı hakemler, çözümü sağlıyor. Tahkimde uyuşmazlıklar 6 ayda, hatta seri tahkim usulü benimsenmişse 3 ayda çözülüyor. Bu sebeple sözünü tutmayan taraf tahkim şartı olduğunda biliyor ki, 3 ayda mahkeme kararı gibi hukuksal çözüme kavuşacak. O sebeple çözüme istekli oluyor” diye konuştu.

“Duruşma sürelerini kısalttık”

Hukuk açısından bakıldığında adli tatille birlikte mart ayından eylül ayına kadar ciddi bir aksama olduğuna dikkat çeken Akıncı, mahkemelerin şu anda nisan ve mayıs aylarına gün verdiğini belirterek, “Yani şimdi dava açsanız hakimi ilk kez mayıs ayında göreceksiniz. ISTAC bu sürede davaları çoktan çözüme kavuşturmuş oluyor. Pandemi sürecinde hızla Türkiye’de ilk defa çevrimiçi duruşma esaslarımızı belirledik ve duruşmalara online olarak devam ettik. Pandemide sadece bir dava durmak istedi. Seyahat yasağı, sokağa çıkma yasağı olduğu günlerde dosyalar aksamadan devam etti, yeni davalar başladı. Bugün de hem güvenlik açısından hem de kolaylık açısından birçok davamız hala online devam ediyor. Hatta bazen hibrit yapıyoruz. Bazı taraf gelmek istiyorum, bazı taraf ben online katılacağım diyor.”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir